Fazla mükemmeliyetçiyseniz yandınız

Çoğumuz mükemmeliyetçiliğin olumlu bir şey olduğunu düşünürüz. Ancak araştırmacılar öyle demiyor. Fazla mükemmeliyetçiyseniz yandınız.

Fazla mükemmeliyetçiyseniz yandınız

Mükemmeliyetçilik erken yaşta başlayan ve giderek yaygınlaşan bir özellik. Thomas Curran ile Andrew Hill'İn İngiltere, ABD ve Kanada'da yaptığı araştırmalar, 1989 - 2016 yılları arasında üniversite öğrencileri arasında mükemmeliyetçi eğilimlerin giderek arttığını gösteriyor.

Batı Virginia Üniversitesi'nden Katie Rasmussen'e göre, "Her beş çocuk ve gençten ikisi mükemmeliyetçi. Bu bir salgın ve kamu sağlığı sorunu haline gelmeye başlıyor," diyor.

MÜKEMMELİYETÇİLİĞİN ZARARLARI

Bu durum yeni kuşakların daha başarılı olduğu değil, daha üzgün, daha hasta ve potansiyelini tümüyle kullanamadıkları anlamına geliyor.

Mükemmeliyetçilik insanı geri tutan bir özelliktir. Hata yapmak ve bunlardan öğrenmek yetişkin insan olmanın bir parçasıdır; insanı kariyerinde ve genel olarak ilişkilerinde daha başarılı kılar. Mükemmeliyetçi insanlar, ne pahasına olursa olsun hata yapmaktan kaçınmakla hedeflerine ulaşmayı zorlaştırır.

İnsanı geri tutmanın yanı sıra depresyon, endişe, saplantı, beslenme bozuklukları, kronik yorgunluk, uykusuzluk, kronik baş ağrısı, hazımsızlık, erken ölüm ve intihar gibi bir dizi önemli soruna da yol açabilir.

'SAĞLIKLI' MI 'SAĞLIKSIZ' MI?

Mükemmeliyetçilik genellikle olumlu bir özellik olarak görülür. Ancak bu tartışmalı bir konudur. Kimi uzmanlar, 'sağlıklı' ve 'sağlıksız' mükemmeliyetçilik ayrımı yapıyor. Yüksek standartlara sahip olma, motivasyon ve disiplin gibi özelliklerden dolayı 'sağlıklı' olabilecek eğilim, insanın kendisini hiçbir zaman yeterince iyi görmediği ve bu yüzden hedeflerinden geri tutan bir hal kazandığında sağlıksızdır.

Bin Çinli öğrenci arasında yapılan araştırmada zeki öğrencilerde 'sağlıklı' denebilecek türden bir mükemmeliyetçiliğe, daha sıradan öğrencilerde ise tersi duruma rastlandığı görüldü.

'Sağlıksız' mükemmeliyetçilikte kişinin hata yaptığı için kendisine vurduğu, ailenin beklentisini karşılayamama kaygısı yaşadığı görülür ve depresyona yol açabilirken, 'sağlıklı' özelliklerin bu tür olumsuz etkileri olmadığı gibi, koruyucu bile olabileceği belirtiliyor.

SÜREKLİ ELEŞTİREN İÇ SES

Ancak bu her zaman olumlu olmayabilir. Örneğin yüksek standart sahibi olmanın intihar düşüncesiyle bağlantısı vurgulanıyor ve mükemmeliyetçiliğin olumlu etkisi olarak sıralanan özelliklerin abartıldığı veya yanlış anlaşıldığı belirtiliyor.

Mükemmeliyetçilik yüksek standart sahibi olmak değil, gerçekçi olmayan standartlar koymaktır. Bir davranış değil, insanın kendisi hakkındaki düşünme şeklidir. Çok çalışmak veya yüksek hedefler belirlemek değil, sürekli eleştiren bir iç sese sahip olmaktır.

Çok çalışıp da kötü not alan bir öğrenci "Hayal kırıklığına uğradım, ama sorun değil; hala genel olarak iyi bir insanım" diyorsa bu sağlıklıdır. Ama "Hep başarısız oluyorum, yeterince iyi değilim" şeklinde bir değerlendirme mükemmeliyetçiliktir.

PERFORMANS VE BENLİK

Hill, bazen özenli olmakla mükemmeliyetçiliğin karıştırıldığını, ilkinin sağlıklı, ikincisinin ise sağlıksız olabileceğini söylüyor. Özenli insanlar bir sorun çıktığında onu aşmanın yolunu bulurken, mükemmeliyetçiler yoldaki her tümseği hisseder ve hemen strese girer.

"Başarısızlık karşısında mükemmeliyetçiler duygusal olarak daha aşırı tepki verir; daha fazla suçluluk, utanç ve öfke duyar. Daha kolay pes eder."

Bu durum onları edinmek istedikleri başarıdan da alıkoyar. Çocuklarda bile performans kaygısı ile mükemmeliyetçilik arasında bağlantı vardır.

Mükemmeliyetçiler için performans ile benlik algısı iç içe geçmiştir. Başarılı olamadıklarında sadece yaptıkları konusunda hayal kırıklığı değil, kendi kimliklerine dair de utanç hissederler. Sonra da mükemmeliyetçilik bu utancı hissetmemek için bir savunma taktiği haline gelir. Eğer mükemmelseniz başarısız olmaz, başarısız olmazsanız utanç da hissetmezsiniz.

Böylece mükemmeliyetçilik arayışı kısır bir döngü haline gelir ve böyle bir şey olanaksız olduğundan sonuç vermeyen bir arayıştır.

BBC TÜRKÇE

 



Etiketler: mükemmeliyetçilik mükemmeliyetçiliğin zararları mükemmeliyetçi olmak


Bu yazıya 0 yorum yapıldı.

Cevap yazdığın kullanıcı:

BİLGİ PARKI
ÜSKÜDAR ÜNİVERSİTESİ TV
VİDEOLAR
  • Beyin dopingi nedir?
    19 Ekim 2018, 15:33
  • Serin havalarda yürüyüşe çıkmadan önce bilmeniz gerekenler
    19 Ekim 2018, 10:24
  • Sosyal medya eşler arasında ne gibi sorunlara sebep oluyor?
    19 Ekim 2018, 09:20
  • "Omuz Çıkıkları ve Omuz Protezi" hakkında merak ettiğiniz her şey..
    18 Ekim 2018, 16:47